Tom Voûte Young Investigator Award

Wij feliciteren Arian van der Veer (Sophia Kinderziekenhuis – Erasmus MC Rotterdam) en Marjolijn Jongmans (UMC St. Radboud Nijmegen). Zij mochten tijdens de KiKa Promovendi dag op woensdag 6 februari 2013 de ‘Tom Voûte Young Investigator Award’ in ontvangst nemen. Arian ontving de award voor zijn bijdrage aan het onderzoek op het gebied van acute lymfatische leukemie en Marjolijn mocht de award in ontvangst nemen voor haar bijdrage aan onderzoek naar genetische aanleg voor kinderkanker.

15. Tom Voute Young Investigator Award

Marjolijn Jongmans, UMC St Radboud Nijmegen – ‘Improving the recognition of genetic predipostion for pediatric cancer’

 

Vragen die iedere ouder van een kind met kanker zich vroeg of laat stelt zijn ‘waarom kreeg mijn kind kanker’ en ‘hebben mijn andere kinderen een verhoogde kans om dit ook te krijgen’? Op deze vragen krijgen de meeste ouders tot nu toe geen antwoord, meestal omdat we het antwoord nog niet weten en soms omdat de mogelijkheden van onderzoek naar de genetische oorzaken van kanker onderschat worden. In de afgelopen jaren zijn deze mogelijkheden echter spectaculair toegenomen. Het is nu mogelijk om in korte tijd alle genen tegelijk te onderzoeken op veranderingen; deze techniek heet ‘exome sequencing’. Het DNA van vier kinderen die tussen de 13-15 jaar darmkanker kregen en waarvan de oorzaak niet bekend was is met deze techniek onderzocht. Bij alle vier de patiënten werden een sterk kandidaat-gen gevonden. Met deze nieuwe techniek kan er bij kinderen met kanker een mogelijk genetische oorzaak opgespoord worden. Deze techniek zou in de toekomst aangeboden kunnen worden aan kinderen met kanker die een of meer van de volgende kenmerken hebben: 1) verstandelijke beperking, 2) aangeboren afwijkingen, 3) een volwassen type kanker op de kinderleeftijd (bijvoorbeeld darmkanker of borstkanker) of 4) iemand in de familie met hetzelfde type kanker. Dit kan informatie opleveren voor erfelijkheidsadvisering binnen het betreffende gezin en kan de oorsprong van kinderkanker verduidelijken zodat nieuwe, meer gerichte vormen van behandeling kunnen worden ontwikkeld.

 

Arian van der Veer, Sophia Kinderziekenhuis – Erasmus MC Rotterdam – ‘Prognostic role of BCR-ABL1-like, IKZF1 deletions and high CRLF2 expression in childhood B-Cell precursor ALL’

De prognose van kinderen met acute lymfatische leukemie (ALL) is de afgelopen jaren toegenomen door aanpassing van therapie op basis van recidief risico. Helaas komen de meeste recidieven voor bij kinderen die aanvankelijk niet ingeschat werden als hoog-risico. Daarom zijn er nieuwe factoren nodig die hoog-risico ALL voorspellen.

 

Recente onderzoeken wijzen uit dat drie specifieke factoren geassocieerd zijn met een slechte prognose: een bepaald gen expressie profiel (BCR-ABL1-like), deleties van het gen IKZF1 een hoge expressie van het CRLF2 gen. In deze studie zijn de prognostische waarde van deze drie factoren en hun interactie in een groep patiënten onderzocht. Hieruit blijkt expressie van het CRLF2 gen de minst slecht prognostische factor was. Daarentegen waren het BCR-ABL1-like gen expressie profiel en deleties van het IKZF1 gen beide geassocieerd met een slechte prognose, onafhankelijk van elkaar. Tezamen voorspellen deze factoren 63% van alle recidieven. Het BCR-ABL1-like gen expressie profiel en een deletie van het IKZF1 gen komen met name voor in patiënten die op basis van de huidige criteria niet als hoog-risico ingeschat worden. Daarom denken wij dat zowel BCR-ABL1-like gene expressie profiel als IKZF1 deleties nuttige factoren zijn die gebruikt kunnen worden om patiënten in te delen in hoog-risico leukemie.

Op basis van dit onderzoek is de IKZF1 deletie status opgenomen in het nieuwe ALL behandelprotocol en krijgen patiënten met een IKZF1 deletie een jaar langer therapie in de verwachting dat ze daardoor minder vaak een recidief hebben. Het is aannemelijk dat BCR-ABL1-like snel zal volgen als voorspellende factor voor hoog-risico ALL.