Onderzoek 10 succesvol afgerond

Een behandeling met chemotherapie kan leiden tot onvruchtbaarheid. Onderzoek 10 is succesvol afgerond en heeft ons een stap dichterbij het behoud van vruchtbaarheid van jongens met kanker gebracht. In 2011 ontving Prof. Sjoerd Repping de WCB-KiKa Award voor dit baanbrekende onderzoek.

Onderzoek naar autotransplantatie van spermatogoniale cellen om het voortplantingspotentieel van jongens met kanker te behouden
Een van de bijwerkingen van chemotherapie is onvruchtbaarheid die ontstaat doordat de chemotherapie niet alleen effectief de kankercellen heeft gedood, maar ook de spermatogoniale stamcellen. Dit zijn cellen die zich kunnen ontwikkelen tot zaadcellen en worden ook wel voorlopercellen van de zaadcellen genoemd. Omdat er bij prepuberale jongens nog geen zaadcellen worden ingevroren kan de behandeling met chemotherapie bij deze jongens tot onvruchtbaarheid leiden. Voor deze onvruchtbaarheid bestaat nog geen behandeling. Een mogelijke oplossing voor deze jongens is het nemen van een klein zaadbalbiopt voorafgaand aan de chemotherapie, het in kweek vermeerderen van de voorlopercellen uit dit biopt en vervolgens autotransplantatie voor deze voorlopercellen (zie figuur). In diermodellen is aangetoond dat hiermee vruchtbaarheid hersteld kan worden.
Er is door de onderzoekers onder leiding van Dr. Ans van Pelt en Prof. Sjoerd Repping een kweeksysteem ontwikkeld om de spermatogoniale stamcellen van jongens te kunnen vermenigvuldigen. Verder is er aangetoond dat eventuele leukemiecellen, die in het biopt aanwezig kunnen zijn, tijdens de kweek niet kunnen overleven. Daarmee is de kans op herintroductie van de kanker bij autotransplantatie van gekweekte spermatogoniale stamcellen verwaarloosbaar. Dit is een zeer belangrijke stap voorwaarts naar de klinische toepassing van deze techniek.
Uit een enquête onder ouders van kinderen die voor kanker zijn behandeld bleek dat zij bezorgd zijn over de vruchtbaarheid van hun kind en dat zij behoefte hebben aan het ontwikkelen van een techniek die de vruchtbaarheid behoudt of herstelt.
Ondanks dat de techniek nog niet kan worden toegepast  hebben de resultaten van het onderzoek hebben al wel tot een verandering in de kliniek geleid. De ouders van prepuberale jongens met kanker worden nu geïnformeerd over deze toekomstige techniek en er wordt de mogelijkheid geboden om een zaadbalbiopt in te vriezen.
Dit succesvolle onderzoek zal uiteraard worden voortgezet. KiKa steunt ook het vervolgonderzoek dat in 2012 van start is gegaan (onderzoek 86). Hierin zullen de laatste stappen worden gezet om deze techniek klaar te maken voor toepassing in de mens.

Lees meer over dit onderzoek op onze website: Onderzoek 10

Onderzoek 10